แนะนำสถาบันอบรมสอนเขียนโปรแกรมควบคุม PLC เพิ่มทักษะช่างโรงงาน ลดปัญหาเครื่องจักรหยุดทำงาน

PLC หรือ Programmable Logic Controller คืออุปกรณ์ควบคุมที่ใช้รับสัญญาณจากอุปกรณ์ต่าง ๆ แล้วประมวลผลตามโปรแกรมที่กำหนด เพื่อสั่งให้เครื่องจักรทำงานอย่างเป็นลำดับ

ตัวอย่างเช่น ในระบบสายพานลำเลียง PLC อาจรับสัญญาณจากเซนเซอร์เพื่อตรวจสอบว่ามีชิ้นงานอยู่ในตำแหน่งที่ถูกต้องหรือไม่ ก่อนส่งคำสั่งให้มอเตอร์หรืออุปกรณ์อื่นทำงานต่อไป

เมื่อระบบเกิดข้อผิดพลาด ช่างที่เข้าใจ PLC จะสามารถตรวจสอบข้อมูลได้อย่างมีทิศทางมากขึ้น เช่น ตรวจสอบว่าสัญญาณจากเซนเซอร์เข้าถึงตัวควบคุมหรือไม่ เงื่อนไขในโปรแกรมครบถ้วนหรือยัง และอุปกรณ์ปลายทางได้รับคำสั่งตามที่ออกแบบไว้หรือเปล่า

การมีบุคลากรที่เข้าใจระบบควบคุมภายในโรงงานจึงช่วยเพิ่มความพร้อมในการตรวจสอบปัญหาเบื้องต้น อย่างไรก็ตาม งานที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัย การเปลี่ยนแปลงโปรแกรมสำคัญ หรือการดัดแปลงเครื่องจักรยังจำเป็นต้องให้ผู้มีคุณสมบัติเหมาะสมดำเนินการ

วิเคราะห์สาเหตุของปัญหาได้ตรงจุดมากขึ้น

ลองนึกถึงโรงงานแห่งหนึ่งที่สายพานลำเลียงหยุดทำงาน ทั้งที่ตรวจสอบแล้วมอเตอร์ยังมีสภาพปกติ หากช่างไม่เข้าใจระบบควบคุม อาจเริ่มเปลี่ยนอุปกรณ์หลายชิ้นโดยยังไม่ทราบสาเหตุที่แท้จริง

แต่หากมีความรู้ PLC ช่างจะสามารถตรวจสอบสถานะ Input และ Output รวมถึงเงื่อนไขที่เกี่ยวข้องกับการเริ่มทำงานของสายพานได้ การตรวจสอบลักษณะนี้ช่วยจำกัดขอบเขตปัญหา ก่อนตัดสินใจซ่อมหรือเปลี่ยนอุปกรณ์

เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างอุปกรณ์ในระบบ

เครื่องจักรอัตโนมัติหนึ่งชุดอาจประกอบด้วยเซนเซอร์ สวิตช์ควบคุม มอเตอร์ รีเลย์ และระบบป้องกันหลายประเภท อุปกรณ์เหล่านี้ต้องทำงานสัมพันธ์กันตามลำดับที่กำหนด

การเขียนโปรแกรม PLC ช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจว่าอุปกรณ์แต่ละส่วนมีหน้าที่อะไร และเหตุใดเครื่องจักรจึงต้องรอเงื่อนไขบางอย่างก่อนเริ่มขั้นตอนต่อไป

ลดการพึ่งพาผู้ให้บริการภายนอกในงานบางประเภท

โรงงานที่มีช่างผ่านการฝึกอบรมอย่างเหมาะสมอาจสามารถจัดการงานตรวจสอบระบบควบคุมเบื้องต้นได้ด้วยตนเอง โดยไม่จำเป็นต้องเรียกผู้ให้บริการทุกครั้งที่พบปัญหาเล็กน้อย

อย่างไรก็ตาม ไม่ได้หมายความว่าการเรียน PLC จะทำให้ช่างสามารถซ่อมเครื่องจักรทุกชนิดได้ทันที เพราะเครื่องจักรแต่ละรุ่นใช้ระบบและอุปกรณ์แตกต่างกัน การเข้าถึงโปรแกรมต้องเป็นไปตามสิทธิ์และข้อกำหนดของผู้ผลิตด้วย

การส่งพนักงานไปอบรมควรเริ่มจากการประเมินว่าบุคลากรมีความรู้เดิมระดับไหน และต้องนำทักษะกลับมาใช้กับงานประเภทใด หากเป้าหมายคือการตรวจสอบความผิดปกติของเครื่องจักร หลักสูตรควรมีทั้งความรู้ด้านวงจรไฟฟ้าและการวิเคราะห์การทำงานของโปรแกรม

หลักสูตรสอนเขียนโปรแกรมควบคุม PLC ที่เหมาะสำหรับพัฒนาช่างเทคนิคจึงควรครอบคลุมองค์ประกอบสำคัญ ได้แก่

• หลักการทำงานของ PLC และการใช้งานในโรงงานอุตสาหกรรม
• การออกแบบวงจรตรรกะและโปรแกรม Ladder Logic
• การใช้งาน Timer และ Counter
• การวิเคราะห์ลำดับการทำงานของระบบ
• การตรวจสอบข้อผิดพลาดและการทดสอบโปรแกรม
• การประยุกต์ใช้กับระบบควบคุมเครื่องจักร

นอกจากหัวข้อการเรียนแล้ว ควรพิจารณารูปแบบการฝึกปฏิบัติด้วย เพราะการอ่านคำอธิบายเพียงอย่างเดียวอาจยังไม่เพียงพอสำหรับงานที่ต้องตรวจสอบสัญญาณและการเชื่อมต่อกับอุปกรณ์จริง

หนึ่งในสถาบันที่เปิดสอนด้านไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์สำหรับงานอุตสาหกรรมคือ Advance Electronic Training Center ซึ่งก่อตั้งและอำนวยการสอนโดย อาจารย์ฉัตรชัย ริบรวมทรัพย์ โดยมีแนวคิดในการพัฒนาทักษะเฉพาะทางให้ผู้สนใจสามารถนำความรู้ไปประยุกต์กับการทำงานได้

อาจารย์ฉัตรชัยสำเร็จการศึกษาระดับอุตสาหกรรมศาสตร์บัณฑิต สาขาวิชาวิศวกรรมอิเล็กทรอนิกส์ จากมหาวิทยาลัยเอเชียอาคเนย์ เคยดำรงตำแหน่งหัวหน้าแผนกอิเล็กทรอนิกส์ของโรงเรียนแสงทองโทรทัศน์ โรงเรียนแสงทองเทคโนโลยี และโรงเรียนฐานเทคโนโลยี

นอกจากนี้ยังมีประสบการณ์เป็นวิทยากรพิเศษให้บริษัท ไมโครชิพเทคโนโลยี (ประเทศไทย) จำกัด และบริษัท โตชิบา ไลท์ติ้ง จำกัด ซึ่งเป็นประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับการถ่ายทอดองค์ความรู้ทางเทคนิคให้บุคลากร

สำหรับผู้ที่กำลังมองหาสถานที่สอนเขียนโปรแกรมควบคุม PLC สถาบันแห่งนี้มีหลักสูตร AD03 การเขียนโปรแกรมควบคุมพีแอลซี ซึ่งครอบคลุมความรู้ด้านระบบอัตโนมัติ การออกแบบโปรแกรม การวิเคราะห์ข้อผิดพลาด และการประยุกต์ใช้กับงานอุตสาหกรรม

หัวข้อหนึ่งที่น่าสนใจสำหรับฝ่ายซ่อมบำรุงคือการวิเคราะห์ระบบด้วยไดอะแกรมแสดงลำดับและเวลา เพราะช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจว่าการทำงานแต่ละขั้นตอนควรเกิดขึ้นเมื่อใด และต้องอาศัยเงื่อนไขอะไรบ้าง

นอกจากนี้ยังมีการเรียนรู้การใช้ Diagnostic Device การตรวจสอบด้วย Ladder Monitor การใช้ Simulator และการแก้ปัญหาข้อบกพร่องจากการออกแบบโปรแกรม ซึ่งเป็นพื้นฐานที่เกี่ยวข้องกับการตรวจสอบระบบควบคุม

หลักสูตร AD03 มีระยะเวลาอบรม 60 ชั่วโมง ตามรายละเอียดบนเว็บไซต์ และกำหนดให้ผู้สมัครต้องผ่านหลักสูตร AD02 ด้านไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์อุตสาหกรรมมาก่อน จึงเหมาะกับผู้ที่ต้องการต่อยอดความรู้จากระดับพื้นฐาน

สิ่งที่เจ้าของโรงงานควรทำเพิ่มเติมคือกำหนดเป้าหมายหลังอบรม เช่น ต้องการให้ช่างอ่านสถานะโปรแกรมได้ เข้าใจลำดับการทำงานของเครื่องจักร หรือสามารถอธิบายสาเหตุความผิดปกติได้อย่างมีหลักการ เพื่อประเมินผลการพัฒนาบุคลากรได้ชัดเจนขึ้น

การลงทุนด้านเครื่องจักรเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ หากบุคลากรยังขาดความเข้าใจระบบที่ใช้งานอยู่ทุกวัน โรงงานจึงควรให้ความสำคัญกับการพัฒนาความรู้ของทีมซ่อมบำรุงควบคู่ไปกับการดูแลเครื่องจักร

การสอนเขียนโปรแกรมควบคุม PLC ช่วยสร้างพื้นฐานในการอ่านลำดับคำสั่ง ตรวจสอบสัญญาณ และทำความเข้าใจความสัมพันธ์ของอุปกรณ์ ซึ่งเป็นประโยชน์ต่อการดูแลระบบอัตโนมัติในระยะยาว

สำหรับผู้ประกอบการ SME หรือหัวหน้าฝ่ายซ่อมบำรุงที่ต้องการเพิ่มทักษะให้ทีมงาน สามารถศึกษารายละเอียดหลักสูตร AD03 ของ Advance Electronic Training Center เพื่อพิจารณาว่าเนื้อหาตรงกับความต้องการของโรงงานหรือไม่

เพราะสุดท้ายแล้ว การสอนเขียนโปรแกรมควบคุม PLC ที่มีประโยชน์ต่อองค์กร ไม่ได้วัดจากจำนวนคำสั่งที่ผู้เรียนจดจำได้เท่านั้น แต่ควรวัดจากความเข้าใจและความสามารถในการนำความรู้ไปต่อยอดงานอย่างถูกต้องและปลอดภัยด้วย